Het is zondagochtend 30 augustus en daarmee gaat dag 3 van Festival Oude Muziek Utrecht 2026 van start. De Concert Camper staat vandaag in het zuidelijke deel van het Griftpark, op een kwartiertje loopafstand van de binnenstad. Nele Vertommen & Beniamino Paganini, The Spirit of Gambo, Ensemble Masques en Daria Spiridonova betreden tussen 10:00 en 17:00 uur het podium van deze rijdende concertzaal.

NB: In de Utrechtse binnenstad vindt vandaag een demonstratie tegen femicide plaats. Deze start om 13:00 uur op het Domplein en maakt een ronde via de Mariaplaats, Singel, TivoliVredenburg en het Janskerkhof, om afsluitend rond 14:30 uur weer terug te keren op het Domplein. Houd er rekening mee dat er tijdelijke beperkingen gelden voor de busdiensten. Vanaf Utrecht Centraal is het ongeveer 15 minuten lopen naar de Domkerk. Bekijk ook onze online plattegrond voor de locaties.

Terugblik

Voordat we naar vandaag kijken, even een terugblik naar gisteren: de eerste Early Music Breakfast Show, amateurzangers die o.l.v. Lionel Meunier lieten horen hoe krachtig samenzang is, artist in residence Patrick Ayrton met zijn versgebakken Astrophil & Stella, de eerste Salon met Emma–Lisa Roux en Simon Mulder, Ensemble Correspondances en Campra’s Requiem… Heel veel moois. Gelukkig hebben we de beelden nog!

De stem vandaag...

Wat is een stem? Een mens die zingt, een instrument dat spreekt, verschillende stemmen die samen één klank vormen… Een stem kan vele gedaantes aannemen. Vanuit het thema Giving Voice belichten we in deze wekdienst elke dag een andere toepassing van de stem. Vandaag geen stem van een mens, maar van een instrument: het Boccalari-klavecimbel uit 1699.

Een klavecimbel heeft misschien geen stembanden, maar wel degelijk een eigen stem. De bouwer, het gebruikte hout, de constructie en de manier waarop de snaren worden aangeslagen bepalen samen het karakter van het instrument. De Boccalari is gebouwd door de Napolitaanse meester Giovanni Natale Boccalari. De lichte constructie en mediterrane houtsoorten geven het instrument een directe, warme en tegelijk transparante klank, met veel ruimte voor nuance.

Dat maakt het een bijzonder instrument voor de klavecimbelrecitals op dit festival. Tijdens The Playing Byrd staat de Engelse componist William Byrd centraal. Zijn muziek zit vol stemmen: melodieën die elkaar omspelen, imiteren en aanvullen. Op een instrument met een heldere en snelle aanspraak kunnen die verschillende lijnen zich bijna als afzonderlijke zangers laten horen. De Boccalari geeft ze elk hun eigen plek, zonder dat de samenhang verloren gaat.

Maar een instrument is natuurlijk meer dan een middel om noten te produceren. Het bepaalt mede hoe muziek klinkt en hoe je ernaar luistert. De combinatie van Engelse muziek en een Italiaans klavecimbel is daarom geen toevallige keuze. De Engelse virginalisten lieten zich bij hun instrumentbouw sterk inspireren door verfijnde Italiaanse ontwerpen. Byrds muziek en de sprankelende, zuidelijke klank van de Boccalari blijken zo verrassend goed bij elkaar te passen.

De Boccalari spreekt in verschillende concerten. Vandaag brengt Catalina Vicens Byrd en John Dowland samen. Later in de festivalweek volgen onder anderen Andrea Buccarella met Byrd en Sweelinck, en Bertrand Cuiller, die Byrd naast de twintigste-eeuwse Ligeti plaatst. Steeds is er datzelfde instrument, met zijn eigen stem.

En misschien is dat wel het mooie aan luisteren naar een historisch instrument: je hoort niet alleen de muziek van eeuwen geleden, maar ook hoe die muziek vandaag opnieuw een stem krijgt. De Boccalari is geen neutrale tussenpersoon. Hij kleurt, ademt en spreekt mee. Benieuwd hoe dat klinkt? Bezoek een van de klavecimbelconcerten – de Boccalari heeft genoeg te vertellen.

Ontdek het talent van morgen

Op zoek naar iets nieuws? Dan is de Fringe de plek om te zijn. Tijdens het festival brengen jonge musici uit binnen- en buitenland frisse ideeën, verrassende perspectieven en vooral heel veel muzikaliteit naar Utrecht.

De Fringe is dé plek om musici aan het begin van hun carrière te ontdekken. Je hoort er jonge makers die experimenteren met repertoire, stijlen en manieren van musiceren. Sommige namen ken je misschien al, andere staan nog helemaal aan het begin. Juist dat maakt de Fringe zo leuk: je weet nooit precies wat je gaat tegenkomen.

Dus houd ruimte vrij in je festivalschema, laat je verrassen en stap eens een Fringeconcert binnen. Wie weet ontdek je een musicus van wie je over een paar jaar zegt: die zag ik ooit tijdens de Fringe in Utrecht.

Música Temprana

Over fringe-ontdekkingen gesproken... Wist je dat Música Temprana ook ooit in dat programma begon? Inmiddels staan ze al heel wat jaar op het hoofdpodium, en ook dit jaar is het ensemble weer van de partij. In Stemmen in spiegelbeeld nemen de musici je mee naar de kleurrijke wereld van de villancicos de remedo: muziek uit de Spaanstalige wereld waarin zangers verschillende personages aannemen en elkaar imiteren. Herders, roma en andere personages komen tot leven in muziek vol ritme, humor en contrast.

Maar achter die speelse vorm schuilt een complexe geschiedenis. De muziek ontstond in de koloniale wereld van Latijns-Amerika, waar Europese muzikale tradities zich vermengden met lokale en Afrikaanse invloeden. Performer, dichter en specialist in de Latijns-Amerikaanse cultuur Nanne Timmer geeft de verschillende stemmen een historische context en laat horen wat er schuilgaat achter de personages die de zangers aannemen.

Música Temprana en Nanne Timmer brengen deze bijzondere muziek tot leven. Een concert dat niet alleen klinkt, maar ook vragen stelt over wie er spreekt, wie er wordt nagebootst en welke stemmen we door de eeuwen heen zijn blijven horen.

Workshop klokkenluiden

Ben je vanochtend al in de binnenstad? Luister dan goed! Rond 9:30 uur hoor je het resultaat van onze workshop klokkenluiden op de Domtoren, samen met het Utrechts Klokkenluiders Gilde!

Verder op het programma vandaag…

Improvisatie en Italiaanse barok met Lohmann & Frerichs, volksmelodieën op viool, de film Tous les Matins du Monde, L'Arpeggiata, en meer...

Een festival in huis

Niet iedereen hoeft dit jaar naar Utrecht om van het Festival Oude Muziek te genieten. Ook thuis klinken de stemmen van Giving Voice: via Early Music Television kun je tien dagen lang meekijken en luisteren naar muziek uit de middeleeuwen, renaissance en barok. Van Huelgas Ensemble en La Tempête tot L’Arpeggiata en Música Temprana – de stemmen van het festival vinden hun weg tot ver buiten de Domstad.

Vandaag op EMTV

Tip

Nog op zoek naar een leuke tas voor al je festivalbenodigdheden? Loop dan even binnen bij het festivalcentrum in TivoliVredenburg en scoor een van onze tassen. Ze zijn oud, maar goud — en tegelijkertijd helemaal nieuw! Perfect voor je concertprogramma, zonnebril, waterfles én alle mooie vondsten die je onderweg doet.